هدف: این بررسی با هدف مقایسه دو برنامه درمانی سم زدایی سریع (نالترکسون/کلونیدین) و سم زدایی مرسوم (کلونیدین) انجام شده است.روش: این بررسی بر روی 54 نفر بیمار وابسته به مواد افیونی مراجعه کننده به درمانگاه مرکز آموزشی- درمانی روانپزشکی ایران که به تصادف در دو گروه جای داده شده بودند، انجام گردید. 28 نفر در گروه A (نالترکسون/کلونیدین) و 26 نفر در گروه B (کلونیدین) بررسی شدند. گردآوری داده ها به کمک مصاحبه بالینی بر پایه معیارهای تشخیصی DSM-IV و یک پرسش نامه ویژگی های جمعیت شناختی و الگوی مصرف مواد انجام شده است. برای بررسی آماری از آزمون های توصیفی،t  و خی دو بهره گرفته شد. یافته ها: این بررسی نشان داد که دو گروه ازنظر ویژگی های جمعیت شناختی، الگوی مصرف مواد و میزان ریزش در پی گیری یک ماهه همسان بودند. شدت علایم محرومیت در دو گروه یکسان و به طور کلی در سطح متوسط ارزیابی گردید. میزان تکمیل دوره درمان نیز در دو گروه تفاوتی نداشت (گروه 94% A و گروه (96% B، اما مدت زمان بستری در گروه A به طور معنی داری کمتر از گروه B بود (پنج روز در برابر نه روز). عوارض جانبی شدید در دو گروه دیده نشد. از نظر میزان باقی ماندن در درمان و عود در پی گیری یک ماه پس از درمان دو گروه تفاوت معنی داری نداشتند. میزان عود پس از یک ماه در گروه 50% A و در گروه 46% B برآورد گردید. نتیجه: با توجه به شدت علایم محرومیت در سطح متوسط، دوره کوتاه سم زدایی، نبود عوارض شدید و امکان شروع سریع درمان با نالترکسون برای درمان نگهدارنده، برنامه درمانی سم زدایی سریع با نالترکسون به همراه کلونیدین به عنوان روشی موثر پیشنهاد می گردد.

مقده: با توجه به ترس بیماران معتاد به مواد مخدر از علایم خماری و نیز هزینه های درمانی بازگیری و اهمیت آن در تصمیم گیری برای ترک مواد مخدر، شناخت و تاثیر شیوه های مختلف ترک می تواند کمک کننده باشد. در این مطالعه، دو روش سم زدایی با کلونیدین و کلونیدین با نالترکسون (سم زدایی سریع) از نظر علایم و نشانه های بازگیری مورد بررسی قرار گرفت.روش ها: در این کار آزمایی بالینی (Clinical Trials)، شرکت کنندگان در مطالعه افرادی بودند که به منظور ترک مواد مخدر به بیمارستان شهید بهشتی مراجعه کرده، به صورت تصادفی در دو گروه قرار گرفتند. جور کردن گروهی (Group matching) با توجه به معیارهای ورود و خروج انجام شد. در این مطالعه، پرسشنامه دموگرافیک که شامل چگونگی و انواع مصرف نیز بود و پرسشنامه علایم و نشانه های بازگیری مواد اپیوئیدی مورد استفاده قرار گرفت.یافته ها: بی قراری، استفراغ، احساس ناخوشی، کاهش فشار خون دیاستولیک به صورت معنی داری در گروه سم زدایی با روش سریع بیشتر بود؛ ولی با توجه به این که این متغیرها زمینه ای بودند، پس از ارزیابی با آزمون همبستگی Spearman فقط در مورد اشک ریزش (Lacrimation) رابطه معنی دار وجود داشت. وسوسه مصرف مواد در مصرف کنندگان شدیدتر مواد مخدر در روش سم زدایی سریع کمتر بود؛ به هر صورت کسانی که مقدار مصرف زیادتری داشتند و با روش سریع سم زدایی شدند، وسوسه کمتری برای مصرف مواد داشتند.نتیجه گیری: سم زدایی سریع با توجه به کاهش اشتیاق به مصرف مواد و کمتر شدن طول مدت بستری می تواند به عنوان خط اول درمان در معتادانی که مصرف زیاد دارند، مفید و مقرون به صرفه باشد.

هدف: هدف از این بررسی بازنگری بررسی های انجام شده در زمینه مزایا و نارسایی های روش سم زدایی فوق سریف که بیشتر با نالوکسان و نالنروکسان صورت می گیرد و نشانه های ترک در زیر بی هوشی عمومی با خواب عمیق می باشد. روش: بیش از 70 مقاله کامل از بانک اطلاعات پزشکی از سال 1985 تا 2002 برای واژه های نالنرکسان، نالوکسان، سم زدایی فوق سریع و درمان ترک با بیهوشی عمومی مورد بررسی قرار گرفت، در تهیه مقاله حاضر از اطلاعات 42 مقاله مرتبط با موضوع استفاده شده است. نتیجه: مقالات موجود در مورد سم زدایی فوق سریع برای قضاوت درست و تصمیم گیری قطعی از نظر تعداد کافی نیست و بیشتر بررسی ها نیز دارای معیارهای اصلی پژوهش همچون داشتن گروه گواه و نمونه گیری تصادفی نیتند و تنها به روش ها گوناگون، خطرها و نتیجه کوتاه مدت این روش اشاره کرده اند. لازم است پژوهش های بیشتری که از نظر روش، گروه مقایسه با دارونما، گروه های تحت درمان و مدت پیگیری قابل مقایسه با همدیگر باشند، انجام گیرد و تا دستیابی به نتیجه جدید همچنان مصرف کنندگان مزمن و مشکل با روش های جایگزینی و مراجعین دارای سابقه کوتاه مدت و انگیزه بالا از نالتروکسان به گونه ای که در مقاله آمده است تحت درمان قرار گیرند.

هدف: این پژوهش به منظور بررسی میزان اثربخشی و عوارض درمان باکلوفن و کلونیدین در سم زدایی مواد افیونی انجام شده است. روش: در یک مطالعه دوسرکور 66 بیمار سرپایی با تشخیص وابستگی به مواد افیونی (طبق ملاک های DSM-IV) به طور تصادفی باکلوفن (n=32) یا کلونیدین (n=34) به مدت 14 روز دریافت کردند. یافته ها: هر دو دارو اثربخشی مشابهی را در مورد نشانه های فیزیکی و روانی نشانگان ترک نشان دادند. تفاوت معناداری بین دو گروه از نظر قیاس های افسردگی و اضطراب دیده نشد. نیمرخ عوارض جانبی در دو گروه کم و بیش مشابه بود، به جز موارد «استفراغ» و «سرخوشی» که به طور معنی داری در گروه باکلوفن بیشتر دیده شد. نتیجه: باکلوفن را میتوان از جهات مختلف معادل کلونیدین در سم زدایی مواد افیونی در نظر گرفت.

زمینه: امروزه سوء مصرف مواد و مساله اعتیاد از مرزهای بهداشتی- درمانی فراتر رفته و به یک معضل درمانی- اجتماعی تبدیل شده است. نظر به افزایش تعداد مصرف کنندگان مواد مخدر و امکانات محدود زمان، به کارگیری روش سم زدایی با هزینه کم تر، پایایی بیش تر و عارضه کم تر ترک و محرومیت مواد، ضروری به نظر می رسد.هدف: مطالعه به منظور مقایسه کلونیدین و بویره نورفین از نظر درمان و عوارض دارویی در سم زدایی تریاک انجام شد.مواد و روش ها: این کارآزمایی بالینی تصادفی دوسوکور در سال 1384 در بخش روان پزشکی بیمارستان امیرکبیر اراک انجام شد. روش نمونه گیری به صورت تصادفی ساده و حجم نمونه در هر گروه 38 نفر بود که اثر هر گروه دارویی و عوارض جانبی آن در هر گروه ارزیابی شد. داده ها با آزمون های توصیفی و مجذور کای و با تعیین شدت ارتباط (RR) تجزیه و تحلیل شدند. اصول اخلاقی اعلامیه هلسنیکی در کلیه مراحل تحقیق رعایت شد.یافته ها: 36 نفر (94.8%) از گروه بوپره نورفین و 32 نفر (84.3%) از گروه کلونیدین سم زدایی را با موفقیت به پایان بردند. از گروه بوپره نورفین 2 نفر و از گروه کلونیدین 6 نفر عود مجدد داشتند که این اختلاف از نظر آماری معنی دار نبود. بیشترین شدت محرومیت در گروه کلونیدین بود که اختلاف معنی داری با گروه بوپره نورفین داشت (p<0.01). عوارض دارویی از قبیل کاهش فشار خون، سردرد، تسکین دهندگی، گیجی، خشکی دهان، تهوع و یبوست در طول دوره سم زدایی در گروه کلونیدین بیش تر از بوپره نورفین بود، ولی تعریق در گروه بوپره نورفین شدت بیش تری نسبت به گروه کلونیدین داشت.نتیجه گیری: اثر بوپره نورفین و کلونیدین در درمان سم زدایی مواد افیونی یکسان است. ولی علایم محرومیت مواد افیونی بعد از ترک با بوپره نورفین سریع تر بهبود می یابد و قابل تحمل تر است. همچنین عوارض دارویی آن کم تر از کلونیدین است.

زمینه و هدف: سموم ارگانوفسفره یک گروه از ترکیبات خطرناک هستند که به عنوان عوامل جنگی یا آفت کش های کشاورزی بطور گسترده مورد استفاده قرار گرفته اند. هدف این مطالعه آزمایشگاهی حذف سم دیازینون (به عنوان مدلی برای سموم ارگانوفسفره) از محیط های آبی بوسیله سیلیکای مزوحفره می باشد.روش ها: سیلیکای مزوحفره با روش سل-ژل تهیه شده و تعیین خصوصیات ساختاری با آنالیزهای FTIR، XRD، BET و SEM انجام شد. آزمایش های جذب در سیستم بسته برای بررسی اثر پارامترهای مختلف (مانند pH، زمان، غلظت و دوز جاذب) بر سم زدایی انجام شدند. همچنین مدل های سینینتیکی و ایزوترم های جذب در این پژوهش مورد مطالعه قرار گرفتند.یافته ها: بر اساس نتایج بدست آمده بالاترین ظرفیت جذب (135mg/g) بر اساس ایزوترم لانگمویر در 6=pH، غلظت50mg/L ، زمان 50 دقیقه و دوز جاذب0.1g/L  و همچنین بالاترین درصد حذف (72%) در دوز جاذب 10g/L از سیلیکای مزوحفره بدست آمده اند. ایزوترم جذب و مدل سینیتیکی به ترتیب مطابق با مدل لانگمویر و معادله شبه درجه دوم بدست آمده اند. نتیجه گیری: با توجه به ظرفیت جذب بالای سیلیکای مزوحفره برای حذف دیازینون، می توان نتیجه گرفت که این ترکیب می تواند به عنوان جاذبی موثر برای سم زدایی سموم ارگانوفسفره از آب مورد استفاده قرار گیرد.

TNT (تری نیترو تولوئن) ترکیبی شیمیایی با قابلیت انفجاری بالاست که توسط مراکز نظامی در جهت ساخت بمب، نارنجک و دیگر مهمات نظامی به کار می رود. تخمین زده می شود که سالیانه در جهان بالغ بر یک میلیون کیلو گرم TNT تولید می شود. در اثر تولید و انفجار مهمات در کارخانجات مهمات سازی ذرات و بخارات TNT در هوای داخل کارخانه منتشر می شود. پساب کارخانجات تولید  TNTاز جمله پساب های شدیدا خطرزا است. باقیمانده های TNT از جمله پساب های شدیدا خطرزا است. باقیمانده های TNT و مهمات نظامی حاوی آن در مناطق جنگی موجب آلودگی آب و خاک می گردد و این مطلب جای نگرانی دارد، چرا که قرار گرفتن در معرض TNT و موجب کاهش لوکوسیت ها، اریتروسیت ها و رتیکولوسیت ها در انسان می گردد.

زمینه و اهداف: هر چند امروزه در بسیاری از کشورها درمان استاندارد برای سم زدایی بیماران وابسته به تریاک و مواد افیونی، متادون می باشد، ولی کلونیدین نیز در سم زدایی بیماران وابسته به مقادیر کم تریاک بطور سرپایی یا در بیماران وابسته به مقادیر زیاد تریاک بطور بستری بکار گرفته می شود، این مطالعه در نظر دارد تا تاثیرات استفاده از کلونیدین را در کنترل علایم ترک و سم زدایی بیماران سرپایی وابسته به مقادیر زیاد تریاک مورد بررسی قرار داده و با مقایسه نتایج آن با روش متادون، ضمن کنترل علایم ترک و ممانعت از اعتیاد مجدد به متادون، روش درمانی مقبولی را با حداقل هزینه و در زمانی کوتاه فراهم آورد.روش بررسی: این بررسی به صورت یک مطالعه کارآزمایی بالینی بر روی جمعیت بیماران وابسته به مواد مخدر از نوع تریاک با مقادیر بالا (بالای یک مثقال در روز) در درمانگاه ترک اعتیاد بیمارستان رازی دانشگاه علوم پزشکی تبریز و مرکزی ترک اعتیاد شفا به انجام رسید. تعداد 361 بیمار با روش نمونه گیری غیر تصادفی در مطالعه وارد شدند و در دو گروه سم زدایی با کلونیدین 1) الی 6 عدد قرص 0.2 میلی گرم( و متادون 25) الی 40 میلی گرم( قرار گرفتند. داده های مربوط به مشخصات عمومی بیماران و سوابق پزشکی و اعتیاد آنها به همراه داده های مربوط به علایم ترک و از طریق پرسشنامه ای در مراحل اولیه، بعد از سم زدایی و یک ماه بعد از سم زدایی جمع آوری و با استفاده از آزمون آماری تی تست و مجذور کای در نرم افزار SPSS 11 تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: بررسی نتایج نشان داد که میزان خروج بیماران از برنامه درمانی در روش سم زدایی با متادون 59 درصد و در روش سم زدایی کلونیدین 16 درصد بود (P<0.001). در کنترل علایم ترک، متادون و کلونیدین از برخی جهات، دارای تاثیرات مشابهی بوده و میزان رضایت در بیماران گروه کلونیدین بیشتر بود (P<0.02). طول مدت در روش سم زدایی با کلونیدین 3.6 روز در مقایسه با 18.6 روز برای متادون (P<0.001) نقطه قوتی برای استفاده از کلونیدین برای سم زدایی سرپایی بیماران با حداقل هزینه و در زمانی کوتاه است.نتیجه گیری: با عنایت به بالا بودن میزان خروج بیماران از سم زدایی متادون، میتوان از کلونیدین که قبلا در سم زدایی بیماران وابسته به مقادیر بالای تریاک بطور بستری و یا به صورت سرپایی در بیماران وابسته به مقادیر کم تریاک بیشتر مورد استفاده قرار می گرفت، بعنوان یک روش درمانی سرپایی با مقبولیت بیشتر و عوارض کمتر در کنترل علایم ترک بیماران وابسته به مقادیر زیاد تریاک، نیز استفاده کرد.